Prace nadesłane zaznaczone są kolorem

Jednostki w Twierdzy Krzyżowiec: Edycja Ostateczna

Statystyki i opisy pochodzą z oficjalnej instrukcji gry (wydanie angielskie, wersja 1.02). Polskie nazwy – z polskich instrukcji Krzyżowca (Cenega 2002, FireFly 2010). Jednostki beduińskie są nowością Edycji Ostatecznej i polskich nazw nie mają, więc zostają po angielsku.

Jednostki europejskie

Siedem typów szkolisz w koszarach (za złoto, broń ze zbrojowni i chłopa), trzy jednostki specjalne w cechach, a czarnych mnichów w katedrze.

Łucznicy [Archers]

Atak: niski • Obrona: niska • Szybkość: szybka
Broń: łuk • Zbroja: brak
Potrafi: wspina się po drabinach, kopie fosę

Standardowe jednostki strzeleckie. Brak zbroi czyni z nich jedne z najszybszych oddziałów w grze, ale w walce wręcz są praktycznie bezbronne. Mają daleki zasięg i są bardzo skuteczne przeciw wojskom bez metalowej zbroi. Łucznik stojący przy koksowniku podpala smolny rów.
Kusznicy [Crossbowmen]

Atak: niski • Obrona: średnia • Szybkość: wolna
Broń: kusza • Zbroja: skórzana

Wolniej się poruszają i wolniej przeładowują, a ich zasięg jest krótszy niż łuczników. W zamian są bardzo celni, a bełty bez trudu przebijają metalową zbroję.
Włócznicy [Spearmen]

Atak: średni • Obrona: bardzo niska • Szybkość: przeciętna
Broń: włócznia • Zbroja: brak
Potrafi: wspina się po drabinach, kopie fosę

Pierwsze i najtańsze jednostki walczące wręcz. Brak zbroi daje im szybkość: przydają się do zrzucania drabin z murów i do kopania fos. Jedne z niewielu jednostek, które potrafią wspinać się po drabinach.
Pikinierzy [Pikemen]

Atak: średni • Obrona: wysoka • Szybkość: wolna
Broń: pika • Zbroja: metalowa
Potrafi: kopie fosę

Ciężka pika i metalowa zbroja spowalniają ich ruchy, ale czynią z nich najlepszą jednostkę defensywną w grze. Wytrzymują ogromne obrażenia i idealnie blokują przejścia w zamku.
Pałkarze [Macemen]

Atak: wysoki • Obrona: średnia • Szybkość: przeciętna
Broń: wekiera • Zbroja: skórzana
Potrafi: wspina się po drabinach, kopie fosę

Brutalne, szybkie i zadające duże obrażenia – doskonałe wojsko pierwszego szturmu. Lekka zbroja czyni je jednak bardzo wrażliwymi na ostrzał. Jak włócznicy, potrafią korzystać z drabin.
Zbrojni [Swordsmen]

Atak: bardzo wysoki • Obrona: bardzo wysoka • Szybkość: skrajnie wolna
Broń: miecz • Zbroja: metalowa

Elita wojsk pieszych. Ciężka zbroja czyni z nich najwolniejszą jednostkę w grze, ale gdy dotrą do celu, są niszczycielskie. Świetni i w ataku, i w obronie.
Rycerze [Knights]

Atak: bardzo wysoki • Obrona: wysoka • Szybkość: bardzo szybka
Broń: miecz • Zbroja: metalowa i koń

Najlepiej wyszkolony żołnierz w grze – szybki i zabójczy. Szczególnie dobry w wypadach z zamku na machiny oblężnicze wroga. Każdy rycerz potrzebuje konia wyhodowanego w stajni.
Kopacze [Tunnelers]

Atak: średni • Obrona: bardzo niska • Szybkość: szybka
Broń: kilof • Zbroja: brak

Podkopują fundamenty wrogich murów i wieżyczek, doprowadzając je do zawalenia. Szkoleni za złoto w cechu kopaczy. Nie podkopią fosy ani baszty – tylko mniejsze wieże i wieżyczki.
Drabiniarze [Laddermen]

Atak: — • Obrona: bardzo niska • Szybkość: szybka
Broń: brak • Zbroja: brak

Jeśli nie da się zburzyć muru, oni pozwolą go przejść górą. Tani, ale bardzo wrażliwi – trzeba ich wprowadzać szybko. Szkoleni w cechu inżynierów.
Inżynierowie [Engineers]

Atak: — • Obrona: bardzo niska • Szybkość: przeciętna
Broń: brak • Zbroja: brak
Potrafi: kopie fosę

Prawdopodobnie najbardziej wszechstronna jednostka w grze. Bez nich nie powstanie ani nie zadziała żaden sprzęt oblężniczy, w zamku i poza nim. Szkoleni w cechu inżynierów.
Czarni mnisi [Black Monks]

Atak: średni • Obrona: średnia • Szybkość: wolna
Broń: kij • Zbroja: brak

Tajemnicze postacie, które co jakiś czas pojawiają się, by podzielić się wiedzą i stanąć do walki. Rekrutowani w katedrze.
Temple Guards

Atak: średni • Obrona: średnia • Szybkość: wolna
Broń: kij • Zbroja: brak

Nowość Edycji Ostatecznej: arabski odpowiednik czarnych mnichów, rekrutowany w Grand Mosque. Uzbrojeni tylko w prosty kij, ale wyszkoleni na tyle, by być realnym wsparciem w bitwie.

Jednostki arabskie

Siedem typów najemników do wynajęcia za złoto w obozie najemników. Nie potrzebują broni ze zbrojowni ani chłopów – tylko pieniędzy.

Arabscy łucznicy [Arabian Bows]

Atak: niski • Obrona: niska • Szybkość: szybka
Broń: łuk • Zbroja: brak

Działają podobnie do europejskich odpowiedników i są stosunkowo tani – przydają się, gdy trzeba szybko wystawić kompanię strzelców.
Niewolnicy [Slaves]

Atak: skrajnie niski • Obrona: skrajnie niska • Szybkość: szybka
Broń: pochodnia • Zbroja: brak
Potrafi: kopie fosę

Najtańsze jednostki w grze. Uzbrojeni w płonącą pochodnię – jeśli przedostaną się przez obronę, zamienią zamek w kupę dymiących zgliszcz.
Procarze [Slingers]

Atak: niski • Obrona: bardzo niska • Szybkość: szybka
Broń: proca • Zbroja: brak

Miotają kamieniami, zadając poważne obrażenia, ale mają bardzo krótki zasięg.
Asasyni [Assassins]

Atak: średni • Obrona: przeciętna • Szybkość: przeciętna
Broń: szabla • Zbroja: brak

Wspinają się na mury po hakach i są nieocenieni przy zdobywaniu bram. W Edycji Ostatecznej są niewidoczni dla przeciwnika do chwili wykrycia – nad wykrytym asasynem pojawia się wykrzyknik.
Konni łucznicy [Horse Archers]

Atak: niski • Obrona: przeciętna • Szybkość: bardzo szybka
Broń: łuk • Zbroja: koń

Wielki cierń w boku Europejczyków. Strzelają w biegu, więc mogą krążyć wokół celu, nie przerywając ognia.
Arabscy szabliści [Arabian Swordsmen]

Atak: wysoki • Obrona: wysoka • Szybkość: skrajnie wolna
Broń: szabla • Zbroja: metalowa

Nie są tak dobrze opancerzeni jak europejscy zbrojni, ale są odrobinę szybsi.
Miotacze ognia [Fire Throwers]

Atak: wysoki • Obrona: niska • Szybkość: wolna
Broń: grecki ogień • Zbroja: brak

Miotają płonące granaty z greckim ogniem – zabójcze zarówno dla wojsk, jak i dla zabudowań.

Jednostki beduińskie

Nowość Edycji Ostatecznej. Osiem typów do wynajęcia za złoto w nowym budynku Bedouin Stockade. Zmieniają układ sił wyraźniej, niż wygląda na pierwszy rzut oka: Sapper jest odporny na ogień, co psuje smołę jako element obrony, Demolisher odkrywa obronę wroga, a Healer pierwszy raz w serii leczy wojsko na polu bitwy.

Beduinów da się też włączyć w klasycznych szlakach – wystarczy kliknąć znak zapytania na ekranie wyboru szlaku i zaznaczyć opcję „Allow Bedouin Stockades”.

Skirmisher

Atak: niski • Obrona: niska • Szybkość: szybka
Broń: oszczep i sztylet • Zbroja: brak
Potrafi: wspina się po drabinach, kopie fosę

Miotający oszczepami wojownicy pustyni. Stosunkowo tani, a w dużych grupach bardzo skuteczni.
Sapper

Atak: niski • Obrona: przeciętna • Szybkość: przeciętna
Broń: kilof • Zbroja: brak
Potrafi: kopie fosę

Wyspecjalizowani w burzeniu murów, ale nie licz na nich w otwartej walce. Ich strój jest odporny na ogień, co znacznie osłabia smołę jako element obrony zamku.
Camel Lancer

Atak: średni • Obrona: przeciętna • Szybkość: bardzo szybka
Broń: kopia • Zbroja: wielbłąd

Szybkie jednostki konne z ostrą kopią. Nadają się do doganiania innych szybkich celów.
Heavy Camel

Atak: wysoki • Obrona: wysoka • Szybkość: szybka
Broń: łuk i miecz • Zbroja: skórzana

Wielbłąd niesie na grzbiecie i silnego wojownika, i wprawnego łucznika. Manewrują powoli, ale w bitwie są zabójcze.
Demolisher

Atak: średni • Obrona: wysoka • Szybkość: wolna
Broń: młot • Zbroja: skórzana
Potrafi: kopie fosę

Powolne jednostki, które nie tylko szybko rozbijają mury, ale też odkrywają obronę wroga wokół jego zamku. Noszone tarcze chronią je na pewien czas od ostrzału.
Eunuch

Atak: bardzo wysoki • Obrona: średnia • Szybkość: skrajnie wolna
Broń: dwie szable • Zbroja: metalowa
Potrafi: kopie fosę

Powolne, potężne brutale zadające obrażenia obszarowe dużym grupom przeciwnika. Znakomici w obronie.
Healer

Atak: skrajnie niski • Obrona: skrajnie niska • Szybkość: szybka
Broń: brak • Zbroja: brak

Jednostki wsparcia z unikalną zdolnością leczenia wojsk na polu bitwy. Sami walczą fatalnie, więc lepiej trzymać ich z tyłu.
Ambusher

Atak: wysoki • Obrona: niska • Szybkość: wolna
Broń: grecki ogień • Zbroja: brak

W bezruchu maskują się w terenie. Noszą zabójcze garnki z ogniem i atakują każdego, kto nieświadomie wejdzie w ich zasięg.

Sprzęt oblężniczy

Machiny buduje i obsługuje inżynier. Po wybraniu machiny na mapie pojawia się namiot oblężniczy – łatwy do zniszczenia i bezbronny do końca budowy, więc warto go osłonić. Gotową machinę trzeba obsadzić: zaznacz grupę inżynierów, najedź na machinę i kliknij, gdy kursor zmieni się w strzałkę w dół.

Ruchome tarcze [Portable Shields]

Obsługa: 1 inżynier

Chronią piechotę przed gradem strzał i bełtów, ale w walce wręcz są bezradne. Warto podsunąć kilka tarcz w zasięg ostrzału i wycofać inżynierów – tarcze dalej osłaniają, a inżynierowie budują kolejne machiny.
Tarany [Battering Rams]

Obsługa: 4 inżynierów

Powolne, ale wytrzymałe. Najlepsza broń na bramy, a przy odrobinie szczęścia także na mury i wieże.
Wieże oblężnicze [Siege Towers]

Obsługa: 4 inżynierów

Wielkie ruchome konstrukcje. Po dostawieniu do muru wysuwają pomost, po którym całe wojsko wchodzi na blanki.
Katapulty [Catapults]

Obsługa: 2 inżynierów

Ruchome, stosunkowo celne, o średnim zasięgu i średniej sile rażenia – do precyzyjnego wybijania pojedynczych obiektów. Mogą też miotać chore bydło, żeby zasiać zarazę w zamku wroga.
Trebusze [Trebuchets]

Obsługa: 3 inżynierów

Doskonałe do burzenia fortyfikacji, ale po zbudowaniu nieruchome. Mniej celne od katapult, w zamian mają bardzo duży zasięg i ogromną siłę rażenia, a stromy tor pocisku pozwala strzelać ponad murami. Trebusze i katapulty potrzebują kamieni: dziesięć jednostek kamienia ze składów wymienia się na dwadzieścia pocisków.
Balista ogniowa [Fire Ballista]

Obsługa: instrukcja nie podaje

Arabska, ruchoma odmiana balisty. Niesamowicie celna i zabójcza dla wojsk – jednym strzałem potrafi zdjąć wielu przeciwników. Płonące oszczepy niszczą też zabudowania, ale nie czynią szkody strukturom obronnym.

Machiny stacjonarne i obrona murów

Machiny zamkowe stawia się na szczytach baszt – kwadratowych i okrągłych; po zbudowaniu również wymagają inżynierów.

Mangonele [Mangonels]

Miotają odłamki skalne, zabójcze dla piechoty, ale dość niecelne.
Balisty [Ballista]

Strzelają pojedynczymi pociskami, znacznie celniej – i są niezwykle skuteczne przeciw machinom oblężniczym wroga.
Wrzący olej [Boiling Oil]

Wyjątkowa broń defensywna, dziesiątkująca oblegające wojska. Pierwszy skierowany do kotła inżynier obsługuje kocioł, kolejni pobierają naczynia z olejem. Kocioł wymaga 10 jednostek żelaza i 100 sztuk złota.

Klasyka nie zmieniła się od 2002 roku, więc stary, szczegółowy tekst o jednostkach Krzyżowca nadal jest aktualny: Jednostki w Stronghold Crusader.

Tabela zbiorcza

Jednostka	Atak	Obrona	Szybkość
Łucznicy	niski	niska	szybka
Kusznicy	niski	średnia	wolna
Włócznicy	średni	bardzo niska	przeciętna
Pikinierzy	średni	wysoka	wolna
Pałkarze	wysoki	średnia	przeciętna
Zbrojni	bardzo wysoki	bardzo wysoka	skrajnie wolna
Rycerze	bardzo wysoki	wysoka	bardzo szybka
Kopacze	średni	bardzo niska	szybka
Drabiniarze	—	bardzo niska	szybka
Inżynierowie	—	bardzo niska	przeciętna
Czarni mnisi	średni	średnia	wolna
Temple Guards	średni	średnia	wolna
Arabscy łucznicy	niski	niska	szybka
Niewolnicy	skrajnie niski	skrajnie niska	szybka
Procarze	niski	bardzo niska	szybka
Asasyni	średni	przeciętna	przeciętna
Konni łucznicy	niski	przeciętna	bardzo szybka
Arabscy szabliści	wysoki	wysoka	skrajnie wolna
Miotacze ognia	wysoki	niska	wolna
Skirmisher	niski	niska	szybka
Sapper	niski	przeciętna	przeciętna
Camel Lancer	średni	przeciętna	bardzo szybka
Heavy Camel	wysoki	wysoka	szybka
Demolisher	średni	wysoka	wolna
Eunuch	bardzo wysoki	średnia	skrajnie wolna
Healer	skrajnie niski	skrajnie niska	szybka
Ambusher	wysoki	niska	wolna